کتاب عقلانیت و توسعه‌یافتگی

چند وقتی بود که به خاطر لطف دوستان عزیزم معصومه خزاعی و یاور مشیرفر، مشغول خواندن کتاب عقلانیت و توسعه یافتگی ایران بودم.

کتابی که در آن، دکتر محمود سریع‌القلم تلاش کرده است تا چهارچوبی مناسب برای رسیدن به توسعه‌یافتگی را ترسیم کند. چهارچوبی که نخبگان ابزاری و فکری بخش اصلی آن را تشکیل می‌دهد.

همچنین می‌گویند یک جامعه جهت رسیدن به توسعه، نیازمند یک مدیریتی جمعی است که بر عقل نهادینه شده باشد و فراسیاسی بیاندیشد و عمل کند.

چیزی که به‌ نظر می‌رسد جامعه‌ی ما این روزها بیش از پیش به آن نیاز دارد.

از نکات جالب توجه در این کتاب، مفهوم‌پردازی دقیق کلمات و اصطلاحاتی بود که ایشان به‌ کار برده‌اند. این خود کمک می‌کرد تا علاوه بر قابل فهم بودن بحث‌های این کتاب، به خوبی متوجه شویم که ایشان از چه منظر و دیدگاهی به مسائل نگاه می‌کنند.

چند خطی از بخش‌های قابل‌تأمل از این کتاب:

اصول توسعه‌یافتگی جهان شمول است، در همان حال الگوهای توسعه‌یافتگی، قابلیت بومی شدن را دارد.

هفتاد درصد توسعه‌یافتگی به توانایی‌ها، برنامه‌ریزی‌ها، انسجام و عقلانیت داخل مربوط می‌شود و سی درصد به اتصالات جهانی.

بدون آماده‌سازی فرهنگی و تحول در شخصیت ایرانی، نه خصوصی‌سازی اقتصادی میسر خواهد بود و نه توسعه‌ی سیاسی که هدفی به‌مراتب پیچیده‌تر و عمیق‌تر است.

عملکرد هر ملتی، ثمره‌ی تفکرات و استنباط‌هایی است که در خود پرورانده و حمل می‌کند، اما اینکه این عملکرد تا چه اندازه پاسخ‌گوی نیازهای آن ملت است، به کیفیت و محتوا و منطق درونی اندیشه‌ها باز می‌گردد.

اگر یک جامعه بخواهد به طرف بهینه‌سازی نیروهای مادی و انسانی حرکت کند، می‌بایست برای تفکر علمی جایی در نظر بگیرد، تفکر علمی به معنی شناخت هست‌ها، شناخت آن‌چه موجود است می‌باشد.

تا زمانی که تناقضات فکری موجود میان سیاست، فرهنگ و اقتصاد کشورهای جهان سوم به‌طور جدی حل و مورد تجزیه و تحلیل و چالش قرار نگیرد، جلوه‌ای روشن و روندی پایدار و تکاملی از توسعه و به مفهوم عام آن، تحقق پیدا نخواهد کرد.

یکی از آفات حیات در کشورهای جهان سوم، مقوله‌ی سیاست‌زدگی است. […] منظور از سیاست‌زدگی این است که تصمیم‌گیری، عمدتاً با منافع همراه شود، به جای آنکه با عقل ممزوج گردد.

3 دیدگاه در “کتاب عقلانیت و توسعه‌یافتگی

  1. طاهره جان
    بسیار کتاب خوبی رو برای خوندن انتخاب کردی.
    من همیشه راجع به این کتاب میگم :” همه ایرانیها باید این کتاب رو بخونند. همه ایرانیها.”
    کتاب بسیار مستدل، پخته و تامل برانگیزیه. من هر فصل کتاب رو پاراگراف پاراگرف خوندم. هنوز حس میکنم برای درک اون، باید چند بار دیگه بخونمش.
    امیدوارم از خوندنش لذت و بهره کافی ببری‌.
    پی نوشت: وبلاگ خوبی داریاااااا.

    1. سلام نیلوفر عزیز.
      خیلی خوشحال شدم که به اینجا سر زدی و برام کامنت گذاشتی 🙂
      به لطف وجود دوستان خوبی که دارم با این کتاب آشنا شدم و فرصت خوندنش رو پیدا کردم.
      واقعاً هم از خوندنش لذت بردم. از دقت نظر و چارچوب منسجمی که دکتر سریع‌القلم برای رسیدن به توسعه در نظر گرفته بود و همچنین مفهوم‌پردازی که برای اصطلاحات مورد نظرش داشت واقعاً خوشم اومد.
      من هم قصد دارم تا در فرصتی مناسب، این کتاب رو دوباره بخونم تا بیشتر بتونم حرف‌های گفته شده در این کتاب رو درک کنم.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

وب‌نوشته‌های طاهره خباری